Материк шетінде мынадай белгілер анықталды: жағалау бойындағы терең сулы науа; сілкіністер ошақтары мұхиттан материк астына қарай шамамен 600 км тереңдікке дейін еңкейе орналасқан; материкте андезитті құрамды белсенді жанартаулар тізбегі; жас қатпарлы таулар. Литосфералық плиталар шекарасындағы қандай процесс пен аудан тіркесімі осы белгілерге сәйкес келеді?
Жауап пен талдауды көрсетуЖауап пен талдауды жасыру
Дұрыс жауап
- Dмұхиттық плитаның материктік плитаның астына сүңгуі (субдукция); Анд тауы
Талдау
1) Терең сулы науа мен материк астына 600 км-ге дейін еңкейе түсетін сейсмофокалды аймақ мұхиттық плита басқа плитаның астына сүңгіген жерде, яғни субдукция кезінде пайда болады. 2) Материктегі андезитті жанартаулар сүңгіп бара жатқан плита үстінде терең жерде заттың балқуынан түзіледі. 3) Материк шетіндегі жас қатпарлы таулар мұхиттық және материктік плиталардың конвергенттік шекарасында қысылудан қалыптасады; аудан үлгісі — Анд тауы. 4) «мұхиттық қыртыстың спредингі; Орталық Атлант жотасы» сәйкес емес: спрединг кезінде плиталар алшақтайды, рифттер мен базальттар пайда болады, науа болмайды. 5) «екі материктік плитаның соқтығысуы (коллизия); Гималай тауы» сәйкес емес: материктік қыртыс терең сүңгімейді, сондықтан науа мен 600 км-ге дейінгі ошақтар болмайды. 6) «плиталардың көлденең жылжуы; Сан-Андреас жарылымы» сәйкес емес: жылжу кезінде науа да, жанартау доғасы да болмайды. Дұрыс жауабы: «мұхиттық плитаның материктік плитаның астына сүңгуі (субдукция); Анд тауы».