Кенесары Қасымұлы Абылай ханның немересі болды. 1822 жылғы реформадан кейін Орта жүзде хан билігі жойылды, ал көшпенділер жерінде бекіністер мен приказдар салына бастады, бұл қазақтарды ең жақсы жайылымдар мен су көздерінен ажыратты. Билік жаңа салықтар енгізіп, өзіне бағынышты сұлтандарды қолдады. Наразылық күшейіп, 1837 жылы Кенесары жерді қайтару және үш жүзді біріктіретін дербес хандықты қалпына келтіру жолындағы күресті бастады. Қолға қарапайым көшпенділер, батырлар және рулық ақсүйектердің бір бөлігі қосылды.
Қозғалыс үш кезеңнен өтті. Бірінші кезеңде (1837–1841) Кенесары жасақтары бекіністерге шабуыл жасады, 1838 жылы Ақмола бекінісіне жорық болды. Екінші кезеңде (1841–1844) Ұлытауда өткен жиында Кенесары хан болып сайланды, басқару органдарын құрды, әскерді асырау үшін салық жинады. Үшінші кезеңде (1844–1847) ол оңтүстікте, Жетісуда күресті, қоқан бекіністерімен және қырғыз манаптарымен соқтығысты. 1847 жылы Кенесары қаза тапты.
Мәтіннен Кенесары қозғалысының қандай мақсаты шығады?
Жауап пен талдауды көрсетуЖауап пен талдауды жасыру
Дұрыс жауап
- Aдербес хандықты қалпына келтіріп, жоғалған жерлерді қайтару
Талдау
Мәтінде Кенесары «жерді қайтару және үш жүзді біріктіретін дербес хандықты қалпына келтіру» жолындағы күресті бастағаны айтылған. Сондықтан «дербес хандықты қалпына келтіріп, жоғалған жерлерді қайтару» мақсаты дұрыс. Губернаторға бағыну немесе Қоқанға кету мәтінге қайшы: ол қоқан бекіністерімен күресті.