Қалды: 80:00
Барлығы 40 тапсырма, 80 минут. Баллдар ҰБТ ережесі бойынша есептеледі, қорытынды мен талдауды келесі бет көрсетеді.
Жауаптар өздігінен сақталады — нұсқаға қайта оралуға болады.
«Құтты білік» дастанының авторы
«Аяз би» ертегісінде қызғаншақ уәзірлер Аязды ханға жамандап, оның сандығында ханның қазынасы жасырулы деп жала жабады. Сандық ашылғанда ішінен Аяздың бұрынғы кедейлік кезінен қалған ескі киімі шығады. Осы эпизод арқылы ашылатын ертегінің басты идеясы қайсы?
«Қобыланды батыр» және «Қыз Жібек» жырларын салыстырғанда қай тұжырым дұрыс?
Жыраулар поэзиясындағы шығармалардың басты тақырыбы мен авторлары дұрыс сәйкестендірілген қатарды табыңыз.
Доспамбет жыраудың «Қоғалы көлдер, қом сулар» толғауындағы басты арқау
Шортанбай Қанайұлының «Зар заман» толғауының басты идеясы
М.Өтемісұлының «Махамбеттің Баймағамбетке айтқаны» толғауында Махамбет сөз арнаған Баймағамбет кім?
Автор мен шығарманың жанры немесе мазмұнының дұрыс сәйкестігін көрсетіңіз.
Бір жас жігіт: «Атымтайдай жомарт болу үшін алдымен бай болу керек» деп, еңбек етпей, дәулетті тез табудың жолын іздейді. Ы.Алтынсариннің «Атымтай жомарт», «Қыпшақ Сейітқұл», «Дүние қалай етсең табылады» шығармаларының идеясы тұрғысынан оған қандай кеңес дұрыс?
А.Құнанбаевтың «Өлең – сөздің патшасы, сөз сарасы» өлеңінде жақсы өлеңге қойылатын талап
Абайдың «Жетінші сөзінде» адам баласы дүниеге екі түрлі мінезбен келеді делінеді: біріншісі – ішсем, жесем, ұйықтасам деген тән тілегі, екіншісі – білсем екен, көрсем екен деген жан тілегі. Бір жігіт күні бойы тек ішіп-жеуді, жатып ұйықтауды ойлайды, ал жаңа нәрсені білуге, көруге, үйренуге құлқы жоқ. Осы жағдай Абайдың пайымы бойынша нені көрсетеді?
А. Байтұрсынұлының «Егіннің бастары» өлеңінде дәнге толған масақтың басын июі қандай адам бейнесін меңзейді?
Ш. Құдайбердіұлының «Еңлік-Кебек» дастанының негізгі тақырыбы
І. Жансүгіровтің «Құлагер» поэмасындағы Құлагердің қазасы көркем образ ретінде нені бейнелейді?
Шығармалардың жанры мен негізгі өзегі дұрыс сәйкестендірілген қатарды анықтаңыз.
М.Әуезовтің «Көксерек» шығармасындағы мейірімді бала
Шығарма мен автордың сәйкестігі екі жағдайда да дұрыс көрсетілген жолды табыңыз.
Ш. Айтматовтың «Алғашқы ұстаз» повесіндегі Дүйшен мен Алтынайға қатысты қай тұжырым дұрыс?
«Қонақтар» әңгімесінің авторы
Т. Нұрмағамбетовтің «Анасын сағынған бала» және Н. Ақыштың «Нағыз әже қайда» шығармаларын біріктіретін негізгі тақырып
Қ. Әбдіқадыров «Қажымұқан» шығармасының басты кейіпкері
М. Қабанбайдың «Бауыр» және Ж. Сахиевтің «Айдағы жасырынбақ» шығармаларының атауы мен арқауына қатысты дұрыс сәйкестік көрсетілген қатарды анықтаңыз.
Ш.Құсайыновтың «Томирис» шығармасында сақ патшайымы Томирис қарсы күрескен парсы патшасы кім?
С. Елубайдың «Жалған дүние» және Т. Әсемқұловтың «Бекторының қазынасы» шығармаларының әдеби түрі мен негізгі мәселесін дұрыс көрсеткен жауапты табыңыз.
Қ. Мұхамбетқалиұлының «Тар кезең» шығармасының атауындағы «тар кезең» тіркесінің астарлы мағынасы
Шешендік сөз – халық ауыз әдебиетінің өзіндік бір саласы. Қазақ билері дау-дамайды шешкенде ұзақ әңгімелемей, іс түйінін тауып, мақал-мәтелге, теңеуге құрылған қысқа әрі нақты сөз айтқан. Төле би, Қазыбек би, Әйтеке би сияқты даңқты билер үш жүздің басын қосуға да ықпал еткен. Би сөзінің үш талабы болған: орынды айтылу, дәлелді болу және әділдікке сүйену. Шешендер тек жеңіп шығуды емес, екі жақты да ренжітпей татуластыруды мақсат тұтқан. Мысалы, бір жайылым үшін екі ауыл таласып, билердің алдына келіпті. Бірінші ауыл: «Бұл жер – біздің аталарымыздан қалған мұра» десе, екінші ауыл: «Біздің мал көп, жер тарылып тұр» депті. Би екеуін де түгел тыңдап болып: «Жер – ешкімнің қалтасындағы дүние емес, елдің ортақ несібесі. Аталардан қалған жер малсыз бос қалады, малы көп жер таппаса, ол арып-ашады. Жайылымды екіге бөліңдер, су басын бірге пайдаланыңдар», – деген екен. Екі ауыл риза болып, қол алысып тарасты.
Мәтін бойынша, қазақ билері дау шешкенде қалай сөйлеген?
Мәтіндегі жайылым дауында би қандай шешім қабылдады?
Бидің «Аталардан қалған жер малсыз бос қалады» деген сөзінің мағынасы қандай?
Мәтіндегі екі ауылдың өз құқығын дәлелдеу тәсілі қалай ерекшеленеді?
Мәтін бойынша, би сөзіне қойылатын талаптарға жатпайтыны қайсы?
Шығарма мен оның авторы дұрыс сәйкестендірілген нұсқа(-лар)
І. Жансүгіров пен Б. Майлин шығармаларына қатысты дұрыс нұсқа(-лар)
XX ғасырдың II жартысындағы қазақ әдебиетінен шығарма мен оның авторы дұрыс сәйкестендірілген нұсқа(-лар)
Ш. Айтматовтың «Алғашқы ұстаз» повесіне сәйкес келетін нұсқа(-лар)
Халық ауыз әдебиетіндегі би-шешендердің қай жүздің өкілі екенін және шешендік сөздерін ескере отырып, шығармаларды авторларымен сәйкестендіріңіз.
Әр жол үшін нұсқаны таңдаңыз
1. Кіші жүздің биі, «Қасқакөл дауы» шешендік сөзінің авторы
2. Орта жүздің биі, «Кім жақын? Не қымбат? Не қиын?» шешендік сөзінің авторы
Ақындар мен жазушыларды олардың шығармаларымен сәйкестендіріңіз.
1. А. Байтұрсынұлы
2. С. Сейфуллин
І. Жансүгіровтің «Құлагер» поэмасы мен Б. Майлиннің «Шұғаның белгісі» әңгімесін олардың тақырыбы мен идеялық бағытына қарай сәйкестендіріңіз.
1. І. Жансүгіров «Құлагер»
2. Б. Майлин «Шұғаның белгісі»
Шығармаларды олардың авторларымен сәйкестендіріңіз.
1. «Тәуекел той»
2. «Біз түркілерміз»
Автор мен шығарманы сәйкестендіріңіз.
1. «Тар кезең» шығармасының авторы
2. Қ. Мұхамбетқалиұлының шығармасы