Қазақ тілі сабағында оқушылар сөздің жасалу жолдарын талдады. Мұғалім тақтаға бес сөз жазды: жазушы, теміржол, ата-ана, ҚазҰУ, оқулықтарда. Алдымен ол жұрнақ пен жалғаудың айырмасын еске салды: жұрнақ жаңа сөз тудырады, ал жалғау жаңа сөз жасамайды, сөздің форма түрін өзгертіп, оны сөйлемдегі басқа сөзбен байланыстырады.
Айжан «жазушы» сөзі «жаз» етістігіне -ушы жұрнағы қосылып жасалғанын айтты. Дана «теміржол» сөзінде «темір» және «жол» негіздері бірігіп, бір ұғымды білдіретінін, сондықтан сөз тұтас жазылатынын атап өтті. Нұрсұлтан «ата-ана» сөзінде өзара байланысты екі сөз қосарланып, жалпылама ұғым беретінін, ол сызықшамен жазылатынын көрсетті. Бақыт «ҚазҰУ» сөзі бірнеше сөздің бастапқы дыбыстары мен буындарынан құралғанын түсіндірді. Ержан «оқулықтарда» сөзін оқу + лық + тар + да деп төрт бөлікке бөлді де, қайсысы жұрнақ, қайсысы жалғау екенін анықтауды сыныпқа ұсынды.
Мәтінге сәйкес, екі өзара байланысты сөздің қосарлануынан жасалған және сызықшамен жазылатын сөз қайсы?
Жауап пен талдауды көрсетуЖауап пен талдауды жасыру
Дұрыс жауап
- Aата-ана
Талдау
Мәтінде «ата-ана» сөзінде екі байланысты сөз қосарланып, жалпылама ұғым беретіні және ол сызықшамен жазылатыны айтылған. «теміржол» бірігу арқылы тұтас жазылады, «ҚазҰУ» қысқарған сөз, «жазушы» жұрнақ арқылы жасалған.