Қылмыстық процесс – қылмыстық қудалау органдары мен соттың қылмыстық істерді тергеу және шешу жөніндегі заңмен реттелген қызметі. Ол кезеңдерге бөлінеді. Сотқа дейінгі тергеп-тексеру қылмыстық құқық бұзушылық туралы арыз немесе хабарлама Сотқа дейінгі тергеп-тексерулердің бірыңғай тізілімінде тіркелген сәттен басталады. Тергеп-тексеру барысында қылмыстық қудалау органы дәлелдемелер жинайды. Іс сотқа жолданса, сот талқылауы басталады, оның қорытындысы бойынша сот үкім шығарады. Үкім шағымдану мерзімі өткен соң заңды күшіне енеді, ал шағым берілсе – оны апелляциялық тәртіппен қарағаннан кейін енеді. Процеске қатысушылардың мәртебесі әртүрлі. Жәбірленуші – қылмыстан зиян келген адам. Күдікті – сотқа дейінгі тергеп-тексеру сатысында құқық бұзушылық жасады деп күдік келтірілген адам. Сотталушы – оған қатысты іс сотқа жіберілген адам. Қорғаушы – күдікті мен сотталушыға заң көмегін көрсететін адвокат. Кінәсіздік презумпциясы қағидаты бойынша адамның кінәсі дәлелденіп, соттың заңды күшіне енген үкімімен анықталмайынша, ол кінәсіз деп саналады. Айыпталушы өзінің кінәсіз екенін дәлелдеуге міндетті емес. Күдіктіні ұстауға нақты ұсталған сәттен бастап 72 сағаттан аспайтын мерзімге рұқсат етіледі. Бұл мерзім өткен соң, егер күдіктіге бұлтартпау шарасы қолданылмаса, оны босатады. Бұлтартпау шарасы ретінде қамауға алу тек тергеу судьясының санкциясымен қолданылады.
Ерланға қатысты бірінші сатыдағы соттың үкіміне апелляциялық тәртіппен шағым берілді, ол әлі заңды күшіне енген жоқ. Кінәсіздік презумпциясы тұрғысынан осы кезеңде Ерлан қалай қарастырылады?
Жауап пен талдауды көрсетуЖауап пен талдауды жасыру
Дұрыс жауап
- Bүкім заңды күшіне енгенге дейін кінәсіз деп
Талдау
Мәтін бойынша адамның кінәсі заңды күшіне енген үкіммен анықталмайынша, ол кінәсіз деп саналады. Шағым берілсе, үкім оны апелляциялық тәртіппен қарағаннан кейін ғана күшіне енеді. Сондықтан осы сәтке дейін Ерлан кінәсіз саналады; үкімнің шығарылуы немесе жәбірленушінің өтініші мұны өзгертпейді.