Қазақстан Республикасының еңбек құқығы қызметкер мен жұмыс беруші арасындағы қатынастарды реттейді. Оның жүйесі жалпы бөлімнен, онда негізгі ұғымдар мен принциптер бекітілген, және ерекше бөлімнен тұрады, онда еңбек шарты, жұмыс уақыты мен демалыс уақыты, еңбекке ақы төлеу, еңбекті қорғау және еңбек дауларын шешу туралы нормалар белгіленген. Еңбек кодексінің базалық нормалары мынадай. Еңбек қатынастары еңбек шарты негізінде туындайды, ол жазбаша нысанда, екі данада – әр тарапқа бір данадан жасалады. Жалпы ереже бойынша он алты жастан бастап жұмыс істеуге болады; он төрт жасқа толған адамдар ата-анасының бірінің жазбаша келісімімен денсаулыққа зиян келтірмейтін жеңіл жұмыс істей алады. Жұмыс уақытының қалыпты ұзақтығы аптасына 40 сағаттан аспайды. Қызметкерге жыл сайынғы ақылы еңбек демалысы кемінде 24 күнтізбелік күн беріледі. Қызметкердің тапсырылатын жұмысқа сәйкестігін тексеру үшін үш айдан аспайтын сынақ мерзімі белгіленуі мүмкін. Мәжбүрлі еңбекке және еңбек қатынастарындағы кемсітушілікке тыйым салынады: ешкімнің еңбек құқықтары жынысына, жасына, ұлтына, тіліне, мүліктік жағдайына қарай шектелмеуі тиіс.
Қызметкер аптасына 5 күн, күніне 9 сағаттан жұмыс істейді. Оның жұмыс уақыты мәтінде аталған нормамен қалай арақатынаста?
Жауап пен талдауды көрсетуЖауап пен талдауды жасыру
Дұрыс жауап
- Aнормадан 5 сағатқа асады
Талдау
Қызметкер аптасына сағат жұмыс істейді. Қалыпты ұзақтық аптасына 40 сағаттан аспайды. Айырма сағат, яғни жұмыс уақыты нормадан «5 сағатқа» асады.