Қазақстан Республикасының еңбек құқығы қызметкер мен жұмыс беруші арасындағы қатынастарды реттейді. Оның жүйесі жалпы бөлімнен, онда негізгі ұғымдар мен принциптер бекітілген, және ерекше бөлімнен тұрады, онда еңбек шарты, жұмыс уақыты мен демалыс уақыты, еңбекке ақы төлеу, еңбекті қорғау және еңбек дауларын шешу туралы нормалар белгіленген. Еңбек кодексінің базалық нормалары мынадай. Еңбек қатынастары еңбек шарты негізінде туындайды, ол жазбаша нысанда, екі данада – әр тарапқа бір данадан жасалады. Жалпы ереже бойынша он алты жастан бастап жұмыс істеуге болады; он төрт жасқа толған адамдар ата-анасының бірінің жазбаша келісімімен денсаулыққа зиян келтірмейтін жеңіл жұмыс істей алады. Жұмыс уақытының қалыпты ұзақтығы аптасына 40 сағаттан аспайды. Қызметкерге жыл сайынғы ақылы еңбек демалысы кемінде 24 күнтізбелік күн беріледі. Қызметкердің тапсырылатын жұмысқа сәйкестігін тексеру үшін үш айдан аспайтын сынақ мерзімі белгіленуі мүмкін. Мәжбүрлі еңбекке және еңбек қатынастарындағы кемсітушілікке тыйым салынады: ешкімнің еңбек құқықтары жынысына, жасына, ұлтына, тіліне, мүліктік жағдайына қарай шектелмеуі тиіс.
Жұмыс беруші заңгерді тек әйел болғаны үшін жұмысқа қабылдаудан бас тартты, ал оның біліктілігі бос орынға сәйкес келеді. Қандай базалық норма бұзылған?
Жауап пен талдауды көрсетуЖауап пен талдауды жасыру
Дұрыс жауап
- Bеңбекте кемсітушілікке тыйым салу
Талдау
Мәтін бойынша ешкімнің еңбек құқықтары жынысына қарай шектелмеуі тиіс. Тек жынысына байланысты жұмысқа алмау кемсітушілік болып табылады. Сынақ мерзімі, мәжбүрлі еңбек және демалыс бұл жағдайға қатысты емес.